Η ανακάλυψη προϊόντων στο online περιβάλλον αλλάζει με γρήγορους ρυθμούς και η τεχνητή νοημοσύνη αρχίζει να παίζει κεντρικό ρόλο. Σύμφωνα με τη νέα έκθεση Marketplace Shopping Behavior Report 2026 της ChannelEngine, το 58% των καταναλωτών χρησιμοποιεί πλέον εργαλεία AI για να ερευνήσει προϊόντα πριν αγοράσει. Για έναν ιδιοκτήτη eshop, αυτό δεν είναι απλώς μια στατιστική, είναι σαφές μήνυμα ότι η στρατηγική προβολής προϊόντων πρέπει να προσαρμοστεί στη νέα πραγματικότητα.
Τα marketplaces παραμένουν αφετηρία, αλλά χάνουν έδαφος
Παρότι τα online marketplaces παραμένουν το κυρίαρχο σημείο εκκίνησης για την αναζήτηση προϊόντων, το μερίδιό τους μειώνεται. Σήμερα, το 37% των καταναλωτών ξεκινά το ταξίδι αγορών από ένα marketplace, ποσοστό μειωμένο κατά 10 ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με πέρυσι. Την ίδια στιγμή, η έρευνα δείχνει ότι τα social media και οι AI assistants (όπως chatbots και GenAI βοηθοί) έχουν αυξήσει το μερίδιό τους μέσα στους τελευταίους 12 μήνες.

Για τα eshop αυτό σημαίνει ότι η ορατότητα δεν μπορεί να βασίζεται αποκλειστικά στις marketplaces ή στις κλασικές μηχανές αναζήτησης. Οι καταναλωτές μοιράζουν πλέον την προσοχή τους σε πολλαπλά κανάλια:
- αναζήτηση (search)
- social media
- marketplaces
- AI εργαλεία
AI ως εργαλείο έρευνας, όχι (ακόμα) ως «πωλητής»
Ένα από τα πιο σημαντικά ευρήματα της έρευνας είναι ότι το AI λειτουργεί κυρίως ως «βοηθός έρευνας» και όχι ως πλήρες κανάλι αγοράς.
Πάνω από τους μισούς καταναλωτές (58%) χρησιμοποιούν εργαλεία AI όταν κάνουν έρευνα για προϊόντα και πάνω από το ένα τρίτο έχει ξεκινήσει το αγοραστικό του ταξίδι μέσω AI. Ωστόσο, μόνο το 17% δηλώνει ότι νιώθει άνετα να ολοκληρώσει την αγορά μέσα από ένα AI κανάλι.
Με απλά λόγια: οι χρήστες εμπιστεύονται την AI για να συγκεντρώσουν πληροφορίες, να βρουν επιλογές και να συγκρίνουν, αλλά θέλουν την τελική συναλλαγή σε ένα περιβάλλον που τους εμπνέει ασφάλεια: ένα γνωστό marketplace, ένα αξιόπιστο eshop, μια πλατφόρμα που προσφέρει ξεκάθαρη διαδικασία checkout.

Για τους ιδιοκτήτες eshop, αυτό σημαίνει ότι η παρουσία σε «AI-friendly» κανάλια (π.χ. καλά δομημένα product feeds, structured data, ενημερωμένα descriptions και reviews που διαβάζουν τα εργαλεία AI) μπορεί να φέρει traffic, αλλά η ευθύνη για την μετατροπή σε πώληση παραμένει στο ίδιο το eshop.
Οι καταναλωτές συγκρίνουν σε πολλαπλές marketplaces
Η πολυκαναλική συμπεριφορά δεν σταματά στην αναζήτηση. Σύμφωνα με την έκθεση, το 53% των online αγοραστών δηλώνει ότι «πάντα» ή «συχνά» συγκρίνει το ίδιο προϊόν σε πολλαπλές marketplaces πριν αγοράσει. Κατά μέσο όρο, εξετάζουν τρεις διαφορετικές πλατφόρμες πριν πάρουν την τελική απόφαση.
Αυτό ενισχύει την ανάγκη για συνεκτική παρουσία σε όλα τα κανάλια: σταθερές τιμές (ή τουλάχιστον στρατηγικά εξηγήσιμες διαφορές), ομοιόμορφα χαρακτηριστικά προϊόντων, ίδιες φωτογραφίες και περιγραφές. Αν ένα προϊόν εμφανίζεται με διαφορετικές τιμές ή πληροφορίες από κανάλι σε κανάλι, ο καταναλωτής χάνει την εμπιστοσύνη του. Επιπλέον, σε αυτό το πλαίσιο οι κριτικές γίνονται «προϋπόθεση» και όχι «nice-to-have», μιας και η έλλειψή τους μπορεί να γίνει σοβαρό εμπόδιο στα conversion. Μάλιστα, 3 στους 5 καταναλωτές διστάζουν να αγοράσουν προϊόν που δεν έχει καθόλου reviews.
Συνεπώς, όσο περισσότερο περιεχόμενο παράγουν οι πελάτες (UGC, κριτικές, φωτογραφίες, αξιολογήσεις), τόσο πιο «ελκυστικό» γίνεται το προϊόν για τον τελικό αγοραστή και κατ’ επέκταση για τα εργαλεία AI που «διαβάζουν» αυτό το περιεχόμενο.
Δωρεάν μεταφορικά: ο απόλυτος παράγοντας επιρροής
Σε ό,τι αφορά τους παράγοντες που επηρεάζουν την τελική απόφαση αγοράς, η τιμή παραμένει κρίσιμη, αλλά δεν είναι ο μόνος μοχλός.
Η δωρεάν αποστολή επηρεάζει το 91% των καταναλωτών, μαζί με την ταχύτητα παράδοσης, τη διαθεσιμότητα και τη συνολική αξιοπιστία του καταστήματος. Η βιωσιμότητα και η οικολογική διάσταση των προϊόντων αναφέρονται από το 65% των καταναλωτών, σημαντικό ποσοστό, αλλά σαφώς χαμηλότερο ως κριτήριο σε σχέση με τα μεταφορικά και το delivery.

